Maratha Reservation : मराठा आरक्षणासाठी मनोज जरांगे पाटील यांनी 29 ऑगस्ट पासून मुंबईच्या आझाद मैदानात पुन्हा आमरण उपोषण सुरू केले आहे. आज (30 ऑगस्ट) या आंदोलनाचा दुसरा दिवस असून, महाराष्ट्रभरातून लाखो मराठा आंदोलक गाड्यांसह मुंबईत दाखल झाले आहेत. यामुळे दक्षिण मुंबईत मोठ्या प्रमाणात वाहतूक कोंडी निर्माण झाली आहे, आणि आंदोलनाने तीव्र रूप धारण केले आहे. या पार्श्वभूमीवर, महाराष्ट्र नवनिर्माण सेनेचे अध्यक्ष राज ठाकरे यांनी मराठा आंदोलन आणि उपमुख्यमंत्री एकनाथ शिंदे यांच्यावर थेट निशाणा साधत तिखट प्रतिक्रिया दिली आहे.
राज ठाकरेंचा शिंदेंवर निशाणा
ठाणे दौऱ्यावर असताना राज ठाकरे यांनी पक्षाच्या पदाधिकाऱ्यांशी संवाद साधला. यावेळी माध्यमांनी त्यांना मराठा आंदोलनाबाबत प्रश्न विचारला. यावर राज ठाकरे म्हणाले, “मराठा मोर्चा आणि आरक्षणाबाबत सगळी उत्तरं एकनाथ शिंदे देतील. मनोज जरांगे परत का आले, याचंही उत्तर शिंदेंकडेच आहे. मागच्या वेळी शिंदे नवी मुंबईत गेले होते, तेव्हा त्यांनी प्रश्न सोडवला होता, मग आता परत हे का घडतंय? मुंबईकरांना खूप त्रास होतोय, याची उत्तरं शिंदे देतील.” या वक्तव्यातून ठाकरे यांनी शिंदे यांना कात्रीत पकडण्याचा प्रयत्न केला आहे, ज्यामुळे राजकीय चर्चांना उधाण आले आहे.
शिंदे यांच्यावर का टिप्पणी?
2024 मध्ये एकनाथ शिंदे मुख्यमंत्री असताना त्यांनी वाशी (नवी मुंबई) येथे मनोज जरांगे यांच्याशी चर्चा करून मराठा समाजाला ओबीसी कोट्यातून 10% आरक्षण देण्याचे आश्वासन दिले होते. या आश्वासनानंतर जरांगे यांनी आपले आंदोलन मागे घेतले होते. मात्र, आरक्षणाची पूर्ण अंमलबजावणी न झाल्याने आणि ‘सग्यासोयरे’ नियमासह कुणबी प्रमाणपत्रांची मागणी पूर्ण न झाल्याने जरांगे यांनी पुन्हा आंदोलन छेडले आहे. राज ठाकरे यांनी याच मुद्द्यावर शिंदे यांना लक्ष्य करत, “मागच्या वेळी प्रश्न सुटला होता, मग परत का?” असा थेट सवाल उपस्थित केला आहे.
अमित शाह-शिंदे यांच्यात मराठा आरक्षणावर चर्चा
या आंदोलनाच्या पार्श्वभूमीवर, केंद्रीय गृहमंत्री अमित शाह आणि एकनाथ शिंदे यांच्यात 30 ऑगस्ट 2025 रोजी सह्याद्री अतिथीगृहावर सुमारे एक तास चाललेली बैठक झाली. या बैठकीत मराठा आरक्षणाचा मुद्दा आणि आगामी महानगरपालिका निवडणुकांवर चर्चा झाली. विशेषतः, जरांगे यांची ओबीसी कोट्यातून मराठा आरक्षणाची प्रमुख मागणी आणि त्यासाठी मध्यस्थीचा मार्ग कसा अवलंबता येईल, यावर विचारमंथन झाले. सूत्रांनुसार, 50 टक्के आरक्षण मर्यादेच्या कायदेशीर अडचणी आणि ओबीसी समाजाचा विरोध यावरही चर्चा झाली.
आझाद मैदानात लाखो आंदोलकांची गर्दी
मराठा आंदोलनामुळे मुंबईत तणावपूर्ण वातावरण आहे. आझाद मैदानात 5,000 आंदोलकांना परवानगी असताना लाखो आंदोलकांनी गर्दी केल्याने वाहतूक आणि कायदा-सुव्यवस्थेचा प्रश्न निर्माण झाला आहे. मुंबई पोलिसांनी कडक बंदोबस्त ठेवला असून, 1,500 हून अधिक पोलीस, सीआयएसएफ, धडक कृती दल आणि सीआरपीएफचे जवान तैनात आहेत. जरांगे यांनी शांततामय आंदोलनाचे आवाहन केले असले, तरी “जोपर्यंत मागण्या पूर्ण होत नाहीत, तोपर्यंत मागे हटणार नाही,” अशी भूमिका घेतली आहे.
