मुंबई : महाराष्ट्र सरकारने जमीन मोजणी प्रक्रियेला वेग देण्याच्या दृष्टीने मोठा निर्णय घेतला असून, आता विविध प्रकारच्या जमीन मोजण्या फक्त ३० दिवसांत पूर्ण होणार आहेत. महसूल मंत्री चंद्रशेखर बावनकुळे यांनी याबाबतची अधिसूचना जारी केली असून, या निर्णयामुळे राज्यातील कोट्यवधी प्रलंबित प्रकरणे मार्गी लागणार आहेत. यापूर्वी नागरिकांना वर्षानुवर्षे ताटकळत राहावे लागत होते, पण आता खासगी परवानाधारक भूमापकांची नियुक्ती करून ही प्रक्रिया गतीमान केली जाणार आहे. देवेंद्र फडणवीस सरकारच्या या उपक्रमामुळे शेतकरी आणि जमीन मालकांना मोठा दिलासा मिळणार आहे.
३० दिवसांत मोजणीचा निर्णय
महसूल विभागाने जमीन मोजणी प्रक्रियेचा कालावधी ३० दिवसांपर्यंत मर्यादित करण्याचा निर्णय घेतला आहे. यामुळे पोटहिस्सा, हद्द कायम, बिनशेती, गुंठेवारी, संयुक्त भूसंपादन मोजणी, वनहक्क दावे मोजणी, नगर भूमापन मोजणी, गावठाण भूमापन मोजणी व सिमांकन आणि मालकीहक्कासाठी मोजणी अशा विविध प्रकारच्या प्रक्रिया वेगाने पूर्ण होणार आहेत. मंत्री बावनकुळे यांनी सांगितले की, “राज्यात लाखो प्रकरणे प्रलंबित असल्याने ही प्रक्रिया गतीमान करणे आवश्यक होते. खासगी भूमापकांची नियुक्ती करून नागरिकांना तात्काळ सेवा मिळवून देणार आहोत.” ही अधिसूचना तात्काळ प्रभावी होत असून, महसूल विभागाच्या अधिकृत संकेतस्थळावर याबाबत माहिती उपलब्ध होईल.
खासगी भूमापकांची भूमिका
प्रक्रियेला गती देण्यासाठी परवानाधारक खासगी भूमापकांची नियुक्ती करण्यात येणार आहे. यामुळे सरकारी कर्मचाऱ्यांवरचा ताण कमी होईल आणि मोजणीची प्रतीक्षा संपेल. भूमी अभिलेख विभागाने यासाठी रोव्हर आणि लॅपटॉपसारखी तंत्रज्ञानाची मदत घेण्याचेही निदेश दिले आहेत. नुकत्याच झालेल्या बैठकीत मंत्री बावनकुळे यांनी मोजणीदारांच्या मागण्यांबाबत सकारात्मक भूमिका घेतली असून, त्यांच्या वेतनश्रेणी वाढ आणि प्रवासभत्ता मंजूर करण्याचे आदेश दिले आहेत.
शेतकऱ्यांसाठी दिलासा
या निर्णयामुळे विशेषतः शेतकरी कुटुंबांना फायदा होईल. एकत्र कुटुंबातील सदस्यांना जमिनीचा हिस्सा स्पष्ट करण्यासाठी मोजणी आवश्यक असते, आणि यापूर्वी यासाठी प्रचंड वेळ आणि खर्च व्हायचा. आता ही प्रक्रिया सुलभ होत असल्याने, जमीन वाद कमी होण्याची शक्यता आहे. मंत्री बावनकुळे यांनी नुकतेच हिस्सेवाटप मोजणी शुल्क २०० रुपयांपर्यंत कमी करण्याचा निर्णय घेतला असून, तोही या प्रयत्नांचा भाग आहे. राज्य सरकार गतिमान आणि पारदर्शक महसूल सेवांसाठी वचनबद्ध असल्याचे ते म्हणाले.
प्रक्रिया कशी कराल?
– महसूल विभागाच्या अधिकृत संकेतस्थळावर (mahabhunakasha.mahabhumi.gov.in) जा आणि मोजणी प्रकार निवडा (नियमित, तातडी, अति तातडी).
– आवश्यक कागदपत्रांसह अर्ज सादर करा.
– खासगी भूमापकाची नियुक्ती झाल्यानंतर ३० दिवसांत मोजणी पूर्ण होईल.
– मोजणीच्या दिवशी शेजारील मालकांची उपस्थिती आवश्यक, अन्यथा अपील करता येईल.
