नवी दिल्ली: रस्त्यावर वाहन चालवताना वाहतूक नियमांचे पालन करणे खूप महत्वाचे आहे. जर तुम्ही नियमांचे पालन केले नाही, तर तुम्हाला मोठा दंड भरावा लागू शकतो. चारचाकी वाहनांमध्ये सीट बेल्ट आणि दुचाकी वाहनांमध्ये हेल्मेट घालणे खूप महत्वाचे आहे. हा केवळ एक नियम नाही, तर सुरक्षेच्या दृष्टिकोनातूनही खूप महत्त्वाचा आहे. जर कोणी दुचाकी चालवताना अपघाताचा बळी पडला, तर त्याने हेल्मेट घातल्यास त्याच्या डोक्याला गंभीर दुखापत होण्यापासून वाचता येते. हेल्मेटमुळे डोके सुरक्षित राहून एखाद्याचा जीव वाचू शकतो. या सर्वांसोबत सर्वात महत्त्वाची गोष्ट म्हणजे भारतात वाहतुकीशी संबंधित काही नियम बनवण्यात आले आहेत. रस्ता सुरक्षेसाठी हे पाळणे खूप महत्वाचे आहे. असाच एक समुदाय आहे ज्याला हेल्मेट घालण्यापासून सूट आहे.
भारतात हेल्मेट न घालता मोटारसायकल किंवा स्कूटर चालवल्यास दंड आकारला जातो. हा दंड राज्यानुसार बदलू शकतो. तथापि, बहुतेक राज्यांमध्ये हेल्मेटशिवाय दुचाकी चालवल्यास १००० रुपये दंड आकारला जातो. काही राज्यांमध्ये हा दंड आणखी जास्त असू शकतो. पूर्वी हेल्मेट न घातल्यास कमी दंड होता.
हेल्मेट न घालण्याबद्दल शीख समुदायाला सूट
देशात असा एक वर्ग आहे, जो हेल्मेट घालू शकतो किंवा घालू शकत नाही. वाहतूक पोलिस त्यांना चलन देत नाहीत. मोटार वाहन कायद्याच्या कलम १२९ मध्ये असे म्हटले आहे की, जे लोक शीख समुदायाचे आहेत. फक्त त्यांना हेल्मेट न घालण्याचे स्वातंत्र्य देण्यात आले आहे. पण यामध्ये एक अट देखील जोडण्यात आली आहे. त्यात म्हटले आहे की, शीख समुदायातील जे लोक पगडी घालतात त्यांनाच हेल्मेट न घालण्याचे स्वातंत्र्य आहे. नियम असा आहे की, जर तुम्ही मोटारसायकल किंवा स्कूटर चालवताना पगडी घातली असेल तर फक्त हेल्मेट न घातल्याबद्दल चालान जारी केले जाणार नाही. शीख समुदायाच्या धार्मिक अधिकारांचा आदर करण्यासाठी हा नियम बनवण्यात आला आहे. तथापि, ४ वर्षांपेक्षा कमी वयाच्या मुलांसाठी हेल्मेट सक्ती नाही. पण ४ वर्षांपेक्षा जास्त वयाच्या मुलांसाठी हेल्मेट खूप महत्वाचे आहे.
उत्तर प्रदेश पोलिसांच्या सीतापूर येथील पोलिस प्रशिक्षण केंद्रातील पोलिस उपअधीक्षक (डीएसपी) चंद्रकेश सिंह म्हणतात की, शीख समुदायाला हेल्मेट नियमातून सूट आहे. परंतु ही सूट फक्त पगडी घालणाऱ्या शीख लोकांसाठी आहे. शीख समुदायाच्या धार्मिक अधिकारांचा आदर करण्यासाठी हा नियम बनवण्यात आला आहे. खरंतर शीख समुदाय डोक्यावर पगडी घालतो. ज्यामुळे त्यांच्या डोक्यावर हेल्मेट बसत नाही. यासोबतच, अपघातादरम्यान त्यांची पगडी हेल्मेट म्हणून काम करते. डोक्याला गंभीर दुखापत होण्यापासून रोखते. या व्यतिरिक्त, जर कोणाला अशी वैद्यकीय स्थिती असेल की, ज्यामुळे तो डोक्यावर हेल्मेट घालू शकत नाही. वैद्यकीय प्रमाणपत्र दाखवून तो चलन टाळू शकतो.
या गोष्टीही लक्षात ठेवा
जर तुम्ही आजकाल स्वतःसाठी नवीन हेल्मेट खरेदी करण्याचा विचार करत असाल तर हेल्मेटची योग्य गुणवत्ता लक्षात ठेवा. चांगले हेल्मेट तुमचे डोके सुरक्षित ठेवेल. तसेच, हेल्मेट योग्यरित्या घालणे खूप महत्वाचे आहे. हेल्मेट डोक्याला बसेल आणि कान झाकेल याची खात्री करणे महत्वाचे आहे. रस्ता सुरक्षा ही प्रत्येकाची जबाबदारी आहे. आपण सर्वांनी वाहतूक नियमांचे पालन केले पाहिजे आणि स्वतःच्या आणि इतरांच्या सुरक्षिततेची काळजी घेतली पाहिजे. हेल्मेट घालणे हा रस्ता सुरक्षेचा एक महत्त्वाचा भाग आहे.
